نوشته های من

نوشتن… “به همین سادگی، به همین سختی”

امروز در پیام اختصاصی متمم، این جمله ی زیبا از «نیل گیمن» را خواندم:
نوشتن این گونه انجام می شود:
روبروی صفحه کلید می نشینی.
کلمه پس از کلمه پس از کلمه، تایپ می کنی، تا به آخر برسی.
به همین سادگی و به همین سختی.
این جمله، به نظرم یکی از زیباترین توصیف هایی بود که در موردِ نوشتن، خوانده بودم.
و چیزی بود که هر بار خودم در هنگام نوشتن، تجربه اش کرده ام و می کنم.
به تجربه ی من، هر بار، در هنگام نوشتن:
کلمات، یکی یکی، بر روی صفحه کلید جاری می شود:
ساده،
اما در عین حال، بسیار سخت.
هر وقت جایی می شنوم یا می خوانم که از نوشتن، به عنوان کاری ساده و آسان یاد می شود، بسیار تعجب می کنم.
یا وقتی می گویند اگر زیاد بنویسیم، نوشتن برایمان آسان می شود؛ برایم بسیار تعجب آور است.
به نظر من سختی اش بیشتر به آنجا مربوط می شود که ذره ذره احساسِ درون، و افکار و هر آنچه که در ذهن مان می گذرد، و به هیچ عنوان از جنسِ کلمات و واژه ها و جمله ها نیست، را بایستی به کلمات و واژه ها و جملات تبدیل کنیم و سپس با دقت و مهارت، مانند یک اثر هنری، در کنار هم جای دهیم.
شاید باور نکنید اگر بگویم، اینکار، گاهی – حتی بعد از اینهمه نوشتن – چقدر برایم سخت و طاقت فرسا می شود.
اما در عین حال، برایم از لذتبخش ترین و زیباترین تجربه هاست.
در کل، تجربه ی شخصی من، حقیقتاً هر دو – آسانی و سختی – را در کنار هم دارد. جدا نشدنی.
هیچگاه نشده و پیش نیامده، نوشتن برایم مثل آبِ خوردن، آسان شود و هیچگاه هم نشده، وقتی که انگشتانم را بر روی صفحه کلید می گذارم، سیلِ کلمات، جاری نشود.
این پارادوکس عجیب را نمی دانم چگونه می توانم توصیف کنم.
اما خوشحالم که نزدیک، به حس و تجربه ای که نسبت به نوشتن دارم را امروز از زبان «نیل گیمن» شنیدم.
این جمله مرا یاد پست “نویسندگان چگونه می‌نویسند؟” متمم هم انداخت که چقدر از خواندن خاطره و حرفهای «ویلیام زینسر»، لذت بردم.
و همچنین، دوباره مرا یاد حرفهای پائولو کوئیلوی نازنین در کتاب «زهیر» انداخت، که قبلاً در پستی نوشته بودم؛
اما آنقدر دوستش دارم، که دلم میخواهد اینجا هم دوباره تکرارش کنم:

“نوشتن یکی از منزوی ترین ترین کارهای دنیاست.

هر دو سال یک بار پشت کامپیوتر می نشینم، به دریای ناشناخته روحم نگاه می کنم، جزایری در آن می بینم.

ایده هایی که از جلدشان بیرون آمده اند و منتظرند تا بروم به اکتشافشان.

بعد سوار کشتی ام – که نامش کلمه است – می شوم و دریا را به سوی نزدیک ترین جزیره در پیش می گیرم.

در راه گرفتار گرداب و توفان و گردبادها می شوم، اما به پارو زدن ادامه می دهم، خسته ام، دیگر می دانم از راه منحرف شده ام، دیگر جزیره مقصدی را در افقم نمی بینم.

اما به عقب بر نمی گردم، باید هرطور شده ادامه بدهم، یا وسط دریا گم بشوم.

و بعد صحنه های وحشتناکی از ذهنم می گذرد:

مبادا بقیه عمرم را به تعریف موفقیت های گذشته ام بپردازم، یا دیگر شهامت نوشتن کتاب تازه ای برایم نماند، یا فقط به تلخی ازنویسنده های تازه انتقاد کنم.

مگر رویایم نوشتن نبود؟ پس باید به خلق جمله ها و پراگرف ها و فصل ها ادامه بدهم؛ باید تا دم مرگ بنویسم، نباید بگذارم موفقیت، شکست، یا دام های سر راه فلجم کند.

وگرنه معنای زندگی ام چیست؟

خریدن قلعه ای در جنوب فرانسه و باغبانی؟

سخنرانی، چون حرف زدن از نوشتن آسان تر است؟

این که به شکلی با برنامه و اسرارآمیز، از دنیا عقب بکشم تا افسانه ای خلق کنم که شادی های زیادی را از من می گیرد؟

این افکار هول آور تکانم می دهد، در خودم نیرو و شجاعتی کشف می کنم که از وجودش خبر نداشتم:

این نیرو و شجاعت کمکم می کند در بخش ناشناخته ی روحم به ماجراجویی بروم، می گذارم جریان های آب مرا ببرد،

و سرانجام در جزیره ای که به سویش رانده شده ام، لنگر می اندازم. روز و شب دیده هایم را تعریف می کنم،

از خودم می پرسم این چه رفتاری است؟

هر لحظه می گویم به زحمتش نمی ارزد، که دیگر لازم نیست چیزی را به کسی ثابت کنم، که چیزی را که می خواسته ام، به دست آورده ام..

و خیلی بیش تر از آن که فکرش را می کردم.

……..

قدیم ها، وقتی زندگی نامه نویسنده ها را می خواندم، فکر می کردم وقتی می گویند “کتاب خودش را می نویسد و نویسنده فقط کاتب است”، می خواهند زرق و برق این حرفه را زیاد می کنند.

امروز می دانم که کاملا راست است، هیچ کس نمی داند چرا جریان آب او را به سمت جزیره ی خاصی می شکاند و نه به سمت جزیره ای که خودش قصد کرده.

بعد ویرایش وسواسی و جرح و تعدیل شروع می شود، و موقعی که می بینم دیگر تحمل خواندن دوباره ی آن کلمات را ندارم، دست نوشته را برای ناشر می فرستم که او هم یک بار دیگر متن را ویرایش و بعد منتشرش می کند.

و همیشه باعث تعجبم می شود که دیگران هم دنبال جزیره اند و در کتاب من پیدایش می کنند.

یکی برای دیگری تعریفش می کند، و این زنجیر اسرار آمیز بسط پیدا می یابد،

و چیزی که نویسنده گمان می کرد یک کار منزوی است، مبدل می شود به یک پل، یک کشتی، به وسیله ی نقلیه ای که می تواند روح آدم ها را به حرکت درآورد تا با کمک هم ارتباط پیدا کنند.

از آن لحظه به بعد، دیگر انسانی گم شده در توفان نیستم:

خودم را از راه خواننده هایم پیدا می کنم. وقتی می بینم دیگران فهمیده اند، خودم هم نوشته ی خودم را می فهمم.. نه قبل از آن.

در بعضی از لحظات نادر، از آن لحظاتی که به زودی اتفاق می افتد، می توانم به چشم های بعضی از این خواننده ها نگاه کنم، و پی ببرم که روح من هم تنها نیست.”

نوشتن

FavoriteLoadingاین نوشته را به نوشته های مورد علاقه ی من اضافه کن
**اگر دوست داشتید، می توانید این نوشته را با دوستانتان به اشتراک بگذارید**
Share

5 دیدگاه در “نوشتن… “به همین سادگی، به همین سختی”

  1. من رو یاد حرف فروغ انداختید: من می نویسم چون باید خودم رو بیان کنم… باید خودم رو نشون بدم.

    البته این حرف رو خیلی های دیگه هم زدند. به نظرم این شالوده نوشتن هست. وقتی چیزی برای گفتن داری و این چیز داره گلوت رو خفه می کنه… مجبوری راهی پیدا کنی تا خودت رو بیرون ریزی و خب، یک راه خوب برای اینکار نوشتنه.

    و در این مسیر، مدام به کشف های تازه می رسی. همونطور که شما هم گفتید.

  2. نوشتن برای من همیشه مثل یک کشف تموم نشدنیه، که از هر لحظه اش یه چیزی بهم اضافه شده،با این تفاوت که اون گنجی که به قصد کشف اش دارم دیوار های روبروم رو برمی دارم و میرم جلو،یه نقطه نهایی نیست و یه مسیر بی نهایته و اون دیوارها دیوار های ذهنم اند که جلوی دیدنم رو گرفتن.
    و چقدر زیاد دوست داشتم جمله آخر درباره تنها نبودن روح که چقدر این نوع تنها نبودن نادر و کمیابه…توصیف متفاوت و والا و درستی بود…
    و ممنون از تو شهرزاد جان که به اشتراک گذاشتی این توصیف زیبا رو و استفاده کردم از یادداشت ات.

    1. مهسا جان.
      خودت هم زیبا نوشتی.
      “کشف تموم نشدنی”
      عالی بود توصیفت و به نظر من همینطوره.
      خوشحالم که از خوندن این نوشته لذت بردی و ممنونم که با کامنت قشنگت، خوشحالم کردی. 🙂

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *